Uit cijfers van het Nederlands Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum (NVIC) blijkt dat het aantal vergiftigingen door biociden bij mens en dier al jaren ongeveer gelijk blijft, maar zeker niet afneemt. Biociden zijn alle pesticiden die gebruikt worden buiten de landbouw. In haar jaarverslag roept het NVIC op tot meer voorlichting voor de burgers.

 

Rattengif

 

Bij mensen en dieren blijken er heel wat blootstellingen te zijn als het gaat om bestrijdingsmiddelen en ontsmettingsmiddelen: samen gaat het jaarlijks om zo’n 2500 meldingen. Specifiek voor insecticiden en muizen- en rattenvergif (rodenticiden) maakte het NVIC een uitsplitsing om aan te tonen dat het hier enkel in Nederland over drie tot vier meldingen per dag gaat (zie tabel - bron: NVIC).

 

 

Op het etiket

 

Opvallend in het jaarverslag is dat mensen die meldingen doen over vergiftigingen, vaak niet weten met welk product zij of hun huisdier vergiftigd zijn. Of dat ze dingen doen die op het etiket duidelijk verboden zijn, zoals muizenvergif buitenshuis plaatsen. Dit kan komen omdat ze het etiket niet lezen of de tekst niet begrijpen. Of het wel begrijpen, maar ervoor kiezen om het toch anders aan te pakken. Voorlichting blijft dus van cruciaal belang.

 

 

Achter de toonbank

 

Een oplossing zou kunnen zijn om de verkoop van deze producten verplicht van achter de toonbank te laten plaatsvinden. Dat is een voorstel dat Velt ook als een tussenoplossing in de weg naar een volledig verkoopverbod oppert. Maar uit een onderzoek dat de rijksoverheid in Nederland in 2013 liet uitvoeren, kwam naar boven dat dit een averechts effect lijkt te hebben. Winkels zouden afzien van de investeringen en een deel van de biociden uit het assortiment te nemen, waardoor een verschuiving naar schadelijkere alternatieven en internetverkoop zou overheersen. 

 

Voorlichting

 

Goede, objectieve en duidelijke voorlichting bij de aankoop van een product blijft dus nodig. Dat is intussen wettelijk geregeld in België en afgesproken in een Green Deal in Nederland. Steekproeven zoals de mystery shopping van Velt in 2016 en 2017 tonen echter aan dat dit niet voldoende is. De conclusie van het NVIC is: de insteek van de voorlichting moet zijn om het gebruik van biociden zoveel mogelijk te voorkomen door in te zetten op preventie van de overlast. Als toepassing toch noodzakelijk blijkt te zijn, moet dit op de juiste manier gebeuren. Het credo moet hier izjn: lees en bewaar het etiket en handel ernaar. 

 

Verkoopverbod

 

Met de campagne 2020pesticidevrij ijvert Velt voor een verkoopverbod op alle schadelijke pesticiden. Lees in deze brochure alles over de alternatieven voor je tuin.

 

Tekst: gebaseerd op het jaarverslag van NVIC. Lees meer op www.vergiftigingen.info

Grafieken: uit het jaarverslag van het NVIC

Foto: (c) Sandra Gelissen